Amelia Earhart / Amelia (2009)

Film opowiada historię jednej z najsłynniejszych amerykańskich pilotek Amelii Earhart - słynnej pionierki lotnictwa, poetki i feministki, która zaginęła bez wieści nad Oceanem Spokojnym podczas próby okrążenia kuli ziemskiej wzdłuż równika w 1937 roku.<br /> Amelia Earhart była pierwszą kobietą, która przeleciała nad Atlantykiem (wpierw jako pasażerka, potem jako pilot). Zyskała ogromną sławę, stała się ulubienicą Ameryki - "boginią jasności" uwielbianą za odwagę i charyzmę. Popularność jej nie zmieniła - do końca życia kochała niebezpieczeństwo i wyzwania, nie bała się mówić tego co myślała, i realizować planów. Była inspiracją dla milionów ludzi - między innymi dla Eleonor Roosevelt (Cherry Jones), swego męża magnata prasowego, George'a P. Putnama (Richard Gere) czy wieloletniego przyjaciela i kochanka, pilota Gene'a Vidala (Ewan McGregor). Latem 1937 roku Amelia zdecydowała się bardzo odważny krok - postanowiła przelecieć samotnie dookoła świata. To jeden z najsłynniejszych lotów w historii.

O filmie

Hilary Swank jako Amelia

Amelia Earhart stała się ikoną nie tylko z powodu tego co zrobiła, ale w dużej mierze dzięki temu jaka była. Pełna życia, bystra, zdeterminowana i optymistycznie patrząca w przyszłość. Ameryka wychodząca z Wielkiego Kryzysu potrzebowała takiej barwnej postaci. Naród pokochał nietypową, krótkowłosą kobietę, która kochała przygody i dzięki wierze w to, że zrealizuje marzenia faktycznie je spełniała.

Nietrudno się domyślić, że wiele aktorek ubiegało się o rolę Amelii. Powędrowała ona do Hilary Swank – twórcy uznali, że tylko ona potrafi się wcielić w nieustraszoną, kochają wolność i przestworza Amelię.

Hilary ma na swoim koncie dwa Oscary – za rolę w „Nie czas na łzy” i „Za wszelką cenę”. Nieobce są jej trudne, wymagające role. O powierzeniu jej roli Amelii zadecydowało także to, że aktorka jest podobna do bohaterki, w którą się wcieliła. „Nie wyobrażam sobie, by ktoś inny mógł zagrać Amelię. Hilary ma niesamowity talent – potrafiła oddać skromność i determinację Amelii, ale też jej mniej znane cechy, na przykład dziewczęcą delikatność. Bardzo wczuła się w rolę – imitowała sposób chodzenia Amelii, a także sposób w jaki się wypowiadała. Stała się Amelią.” – mówi reżyserka i dodaje : „Hilary ma buntowniczą naturę, lubi wyzwania. Uwielbia niespodzianki, które niesie życie. Gdyby zarówno jej jak i Amelii zaproponowano skok ze spadochronem, obie skoczyłyby z uśmiechami na twarzach.”

Aktorka bez wahania przyjęła rolę Earhart : „To była niezwykła kobieta. Dzięki niej przestałyśmy się bać walczyć o swoje i uwierzyłyśmy, że warto dążyć do realizacji marzeń. Podziwiam ją przede wszystkim za determinację. Żyła po swojemu, wierzyła w to co robi i kochała życie. Do tego pomagała innym. Była wspaniała.”

Hilary przyznaje, że rola była wyzwaniem : „Amelia to ikona. Większość ludzi wie jak wyglądała; mamy w pamięci jej obraz. Wcielenie się w nią nie było łatwe. Musiałam w pełni wczuć się w Amelię i niemal uwierzyć, że nią jestem.”

Hilary wzięła lekcje latania. Zrozumiała, czemu Earhart kochała przestworza : „Nie dziwi mnie czemu Amelia poświęciła się lataniu. W powietrzu człowiek czuje się wolny i niczym nie skrępowany. Amelię fascynował świat i nowe kultury. W tamtych czasach niewiele osób miało okazję, by je poznawać. Fascynowało ją to co nowe; uwielbiała nowe miejsca i ludzi. Doskonale to rozumiem.”

Swank dodaje : „Sądzę, że Amelia byłaby dumna z tego, że dzięki niej mam obecnie wiele uzdolnionych kobiet pilotów, które siadają za sterami samolotów latających za Atlantyk.”

Aktorkę wzruszyła także historia miłosna – relacja między Amelią, a jej mężem i promotorem, George’em P. Putnamem, który finansował loty, zapewniał sponsorów i reklamę. „To piękna historia. George kochał Amelię i robił wszystko, by pomóc jej spełniać marzenia” – mówi Hilary i dodaje : „Podziwiam też szczerość ich związku. George wielokrotnie prosił Amelię o rękę, ale odmawiała, bo nie znosiła konwenansów i tradycji. Mimo licznych odmów kochała go całym sercem.”

Hilary uważa, że zawiłość ich relacji udało się pokazać tylko dlatego, że w George’a wcielił się Richard Gere : „To cudowny człowiek o złotym sercu. Podobnie jak Putnam”

W końcu Amelia i George się pobrali, ale biografowie Earhart twierdzą, że miała kochanka – Gene’a Vidala, który dzięki wsparciu Amelii został za czasów Roosevelta szefem Bureau of Air Commerce. Swank nie dziwi się, że między Earhart, a Vidalem była chemia : „Oboje kochali latać. Łączyła ich pasja jaką było lotnictwo. Pragnęli rozwoju tej dziedziny, wiedzieli, że czeka ją wielka przyszłość. Ewan wspaniale wcielił się w Gene’a, pokazał że to przeciwieństwo George’a. Obaj kochali Amelię i wspierali ją, ale byli zupełnie różni.”

Swank świetnie wspomina pracę na planie, zwłaszcza odbyte loty – zarówno rzeczywiste jak i symulowane. Do przyjęcia roli skłonił ją nie tylko podziw dla Amelii, scenariusz i chęć podołania wyzwaniu, ale też możliwość pracy z Mirą Nair : To cudowna kobieta, sądzę że Amelia bardzo by ją polubiła. Mira jest silną, ambitną kobietą, która nie zamierza udawać niewinnej, bezbronnej kobietki. Wspaniale mi się z nią pracowało – to prawdziwa artystka.”

Miłość w życiu Amelii

Samolot Amelii

Jeden z głównych bohaterów filmu i wielka miłość Amelii jest… żelazny. To samolot Lockheed L-10 Electra, w którym Earhart odbyła swój ostatni lot. Jego pierwszy lot odbył się w 1934 roku; wkrótce stał się najpopularniejszym z samolotów. Właśnie w nim Amelia pragnęła zrealizować swe największe marzenie – zostać pierwszą kobietą, która przeleciała dookoła świata.

Na świecie zostało raptem kilka modeli Elektry; przed twórcami filmu było nie lada wyzwanie. „Znalezienie Elektry było jak obsadzenie głównej roli. Ten samolot jest nieodłączną częścią historii życia Amelii. Znaleźliśmy Elektrę w południowej Francji. Poszukiwania, zdobycie samolotu i sprowadzenie go na plan było jedną z największych przygód mojego życia .Ta maszyna jest piękna i patrząc na nią nie sposób nie pomyśleć o tym jak niesamowite jest latanie.” – mówi Mira Nair.

Samolotu użyczył francuski dziennikarz i weteran wojenny, Bernard Chabbert, którego ojciec (również pilot) osobiście znał Amelię Earhart. Z pełnym przekonaniem stwierdza, że Elektra to samolot dla pasjonatów lotnictwa.

„To piękna maszyna. Pełna gracji i klasy; jest w niej magia. Tylko kilkanaście osób może poszczycić się mianem właściciela Elektry. Gdy ekipa filmowa zgłosiła się do mnie z prośbą o wypożyczenie samolotu do filmu o Amelii Earhart, byłem w siódmym niebie.” – mówi Chabbert.

Okazało się, że transport maszyny jest nie lada wyzwaniem. Większość zdjęć odbyła się w RPA. Mira Nair nie tylko chciała przetransportować Elektrę do Cape Town, ale i zarejestrować lot nad Afryką, jako hołd dla wypraw Amelii.

Samolot Chabberta nie latał od sześćdziesięciu lat – ma za sobą udział w II Wojnie Światowej, pilotował nim angielski pilot (i domniemany szpieg), Sydney Cotton. Lata świetności minęły...

„Mieliśmy cztery miesiące, żeby znaleźć dwa silniki, śmigła i wiele innych części. Do tego zaplanować i zorganizować przelot nad Afryką… Gdybyśmy wzięli się za to w 1937 roku zostalibyśmy gwiazdami!” – mówi Chabbert i dodaje : „Dokonaliśmy tego co Amelia i choć lecieliśmy takim samym samolotem, to dla nas była to podróż przestarzałą machiną, a dla niej lot machiną przyszłości.”

Odnowiona Elektra wystartowała z Annemasse Airport nieopodal Genewy. Po dwóch dniach wylądowała w Maroku, następnie kierowała się ku Bamako i Mali. „Stara bestia okazała się niezłą machiną!” – śmieje się Chabbert. Samolot przeleciał nad Afryką, na kilka dni wylądował na wyspie Malabo, potem minął Angolę i Namibię, aż w końcu dotarł na miejsce czyli do Cape Town. Po niecałej dobie był gotowy do pierwszych zdjęć.

Chabbert był wzruszony tym jak ekipa i obsada zareagowała na pojawienie się samolotu : „Moja stara maszyna została członkiem tej filmowej rodziny. Hilary zachowywała się dokładnie tak jak Amelia. Moja Elektra stała się jej Elektrą.”

Chabbert był dumny z tego jak samolot sprawdził się na planie. „Świetnie sobie poradziła, mimo że od kilkudziesięciu lat stała w garażu. Nie sprawiła filmowcom żadnych problemów. Elektra Amelii miewała gorsze dni – podczas lotu z Nowej Gwinei była tak przeładowana, że Amelia musiała pikować [manewr polegający na zdecydowanym obniżeniu nosa samolotu poniżej horyzontu] aby nabrać prędkości. Kręciliśmy tę scenę ponad dwadzieścia razy; moja Elektra działała bezbłędnie. Powstało wiele niezapomnianych scen z jej udziałem – między innymi loty nad Victoria Fallus czy pustynią Okavango Delta. Miałem wrażenie, że ten samolot żyje i jest aktorem, a nie częścią scenografii.”

Dzielna Elektra musiała wrócić do Europy. Chabbart wspomina, że przygoda z filmem była jedną z najprzyjemniejszych w jego życiu : „Lily [jak nazywa swój samolot] wylatała w osiem tygodni sto siedemdziesiąt godzin. Pilotowało ją siedem osób. Dzięki mojej Lily przeżyli piękną przygodę. Przeniosła nas do dawnych czasów i pomogła zrozumieć co czuła Amelia Earhart”

Scenografia

Ważne daty w życiu Amelii

O obsadzie

O twórcach

Film był kręcony w: Wolfville, Stonehurst, St. Mary's Boat Club w Halifax, Halifax, Dartmouth, na Uniwersytecie Acadia (Nowa Szkocja); na lotnisku Dunnville w Dunnville, w Regionie Niagara, Parkwood Estate, Oshawa, Fairmont Royal York Hotel w Toronto, Toronto Aerospace Museum w Toronto (Ontario) - Kanada; na Hawajach - USA; w RPA.

Zdjęcia kręcono od 14 kwietnia do 13 czerwca 2008 roku.

komentarze

Rok:	2009
Gatunek:	Muzyczny, Dokumentalny
Czas trwania:	111 minut
Produkcja:	USA
Studio:	Fox Searchlight Pictures
Dystrybutor:	Imperial - Cinepix
Hasło reklamowe:	Legenda. Miłość. Tajemnica.
Na podstawie książki:	Susan Butler

Oficialna strona internetowa:	http://www.foxsearchlight.com/amelia/
FilmRank:	1508
Premiera :	12.02.2010 (Polska) 23.10.2009 (USA)

Reżyseria:	Mira Nair
Scenariusz:	Ronald Bass , Anna Hamilton Phelan

Amelia Earhart

Amelia